ผู้สูงอายุและการดูแลสุขภาพ

12

 

ความสูงอายุเป็นผลมาจากการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างและหน้าที่ของร่างกายที่เกิดขึ้นอย่างช้าๆ และต่อเนื่อง นับตั้งแต่แรกเกิดจนกระทั้งถึงวาระสุดท้ายของชีวิต  ซึ่งเป็นผลมาจากปัจจัยต่างๆ ทั้งภายในและภายนอก ได้แก่ สิ่งแวดล้อมรอบตัว  เช่น  อากาศ อาหาร เป็นต้น  โดยจะแสดงออกมาในรูปแบบของความเสื่อมของอวัยวะต่างๆ   ความสูงอายุไม่ใช่เรื่องที่น่ากลัว  หากเป็นสิ่งที่เป็นไปตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่มิอาจหลีกเลี่ยงได้  แต่สิ่งที่พึ่งปฏิบัติสำหรับผู้สูงอายุทุกคน คือ การดูแลสุขภาพทั้งร่างกายและจิตใจให้แข็งแรง  สามารถพึ่งตนเองได้โดยเป็นภาระต่อครอบครัว ลูก หลาน  และผู้อื่นให้น้อยที่สุด

ดังนั้นผู้สูงอายุและครอบครัวจึงควรมีความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาที่พบบ่อยในผู้สูงอายุและแนวทางในการดูแลตนเองเพื่อการส่งเสริมสุขภาพและควบคุมป้องกันการเกิดโรคภัยต่างๆ เพื่อให้มีสุขภาพที่ดีทั้งร่างกายและจิตใจ  ในอันที่จะชะลอความแก่และความเสื่อม  สามารถช่วยเหลือตนเองได้  และอาจช่วยเหลือผู้อื่นได้ต่อไป

ปัญหาที่พบบ่อยในผู้สูงอายุและการดูแล

อาการปวดเมื่อยในผู้สูงอายุ

โดยส่วนใหญ่อาการปวดเมื่อยในผู้สูงอายุนั้นมักพบมากบริเวณหลัง คอ เอว น่อง  และข้อต่างๆ และบางครั้งจะปวดเมื่อยไปทั้งตัว ซึ่งอาการปวดเมื่อยที่พบบ่อย ได้แก่

ปวดเมื่อยล้าที่มีสาเหตุจากกล้ามเนื้อ  ซึ่งมักจะบอกตำแหน่งเจาะจงได้ไม่ชัดเจน

ปวดจากเส้นเอ็น  จะปวดมากหากถูกกดทับหรือขยับตัว เคลื่อนไหว พบบ่อยบริเวณไหล่ มือ  ส้นเท้า และเอ็นร้อยหวาย

ปวดจากเส้นประสาทถูกกดทับมักมีอาการชา  ปวดแสบ ปวดร้อน ร้าวไปตามเส้นประสาท  เช่น ถ้าเกิดการกดทับที่เส้นประสาทหลังจะปวดร้าวลงไปถึงน่องและปลายเท้า หรือถ้าเกิดการกดทับที่เส้นประสาทบริเวณคอจะปวดร้าวลงไปที่แขนและมือ

ปวดจากเส้นเลือดขอด พบบ่อยบริเวณขาเมื่อต้องยื่นนานๆ

ปวดจากข้อต่อต่างๆ เช่นข้อเข่า ข้อเท้า  ถ้ามีการลงน้ำหนักเดิน  พับหรืองอข้อมากก็จะเกิดอาการปวด

สาเหตุของอาการปวดเมื่อย

การอักเสบของเส้นเอ็นบริเวณรอบๆ ข้อ

การยกของหนักเกินไป และยกในท่าที่ไม่ถูกต้อง

การนอน  เช่น นอนหนุนหมอนที่สูงเกินไปหรือนอนที่นอนนิ่มเกินไป

การอยู่ในท่าใดท่าหนึ่งนานๆ เช่น นั่ง ยืน เดิน

เกิดจากอุบัติเหตุ เช่น หกล้ม ถูกกระแทกแรงๆ ทำให้กระดูกหัก

เกิดจากโรคบางโรค เช่น โรคเก๊าต์ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์

การป้องกันและลดอาการปวดเมื่อย

พยายามเดิน นั่ง  หรือปรับอิริยาบถต่างๆ ให้อยู่ในท่าทางที่ถูกต้องหลังตรง  อกพาย ไหล่ผึ่งอยู่เสมอ

อย่าก้มหลังลงเพื่อยกของหนักเด็ดขาด และอย่าแบกหรือยกของหนักเกินไป

หลีกเลี่ยงการยกของหนักโดยไม่จำเป็น ควรขอร้องผู้อื่นช่วย

สำรวจที่นอนและหมอนต้องไม่นุ่น แข็ง หรือสูงจนเกินไป

ออกกำลังกายชนิดที่เป็นยืดกล้ามเนื้อ  เช่นโยคะ รำกระบอง เป็นต้น

หากรู้สึกปวดเมื่อยเล็กน้อย  ให้วางกระเป๋าน้ำร้อนหรือลูกประคบสมุนไพร ประคบบริเวณที่ปวด  และควรระวังเรื่องการใช้ความร้อนบริเวณผิวหนังที่บอบบางและผู้สูงอายุ

ปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุและวิธีจัดการอาการปวด

ข้อเข่าเสื่อม

ข้อเข่าเสื่อมเป็นปัญหาที่พบได้บ่อย  โดยผู้สูงอายุจะมีอาการปวดเข่าเมื่อเข่าถูกใช้งานมาก แต่จะรู้สึกสบายขึ้นเมื่อได้พักการใช้งาน ระยะแรกๆ ที่ข้อเข่ายังไม่บวมผู้สูงอายุจะมีอาการเข่าอ่อนหรือเข่าฝืด หากข้อเข่าเสื่อมมากขึ้นผู้สูงอายุจะมีอาการเข่าบวมและปวดที่หัวเข่ามาก

คำแนะนำการป้องกันการเกิดข้อเข่าเสื่อม                                   

ระวังอย่าให้อ้วนหรือมีน้ำหนักตัวมากเกินปกติ

หลีกเลี่ยงการยืนหรือนั่งในท่าเดียวนานๆ

อย่าให้เข่าต้องอยู่ในภาวะกดพับนานเกินไป เช่นการนั่ง พับเพียบหรือนั่งยองๆ เป็นเวลานาน

บริหารกล้ามเนื้อรอบๆ ข้อเข่าให้แข็งแรงด้วยการเดิน ว่ายน้ำขี่จักรยาน หรือกายบริหารข้อเข่าอย่างเป็นประจำ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>